Eksik süpürgelikler, akıtan duş, çalışmayan kapı ve sürekli ertelenen bir servis ziyareti… Müteahhit eksikleri gidermiyor diyen ev sahibi bir süre sonra işi başka ustaya yaptırmayı düşünebilir. Ancak masrafın sonradan alınabilmesi için yalnızca fatura bulunması her zaman yeterli değildir.
Önce hangi işin taahhüt edildiği, neyin eksik veya kusurlu olduğu ve muhatabın kim olduğu belirlenmelidir. Tamir öncesi durumun belgelenmesi, talebin yazılı yöneltilmesi ve uygun hukuki yolun seçilmesi gereksiz uyuşmazlıkları azaltır.
İçindekiler
Müteahhit Eksikleri Gidermiyor: Eksik İş ile Ayıp Aynı mı?
Hiç takılmamış bir mutfak dolabıyla takılmış fakat su nedeniyle kabaran dolap aynı durum değildir. İlkinde yapılmamış bir iş, diğerinde sözleşmeye uygun olmayan bir imalat bulunabilir. Bu ayrım uygulanacak hükümleri ve talebin nasıl kurulacağını etkileyebilir.
Eksik imalat listesini oda ve iş kalemi bazında düzenleyin. “Ev tamamlanmadı” yerine hangi işin hangi sözleşme veya teknik şartname maddesine göre eksik olduğunu yazın. Sadece estetik tercih değişikliğiyle taahhüt edilene aykırı imalat da ayrılmalıdır.
Talebi Satıcıya mı Müteahhide mi Yöneltmeliyim?
Evi satan şirketle binayı yapan yüklenici farklı olabilir. Satış, eser sözleşmesi veya başka bir ilişki kapsamında kimin hangi borcu üstlendiği görülmelidir. Her müteahhit her alıcıya aynı sözleşmeden dolayı doğrudan borçlu olmayabilir.
Tüketici satışında satıcının ayıptan doğan sorumluluğu ayrıca ele alınır. Bir kişinin sizi başka firmaya yönlendirmesi yükümlülüğünü kendiliğinden sona erdirmez. Sözleşme, ödeme ve teslim belgelerini birlikte incelemek doğru muhatabı belirlemeye yardımcı olur.
Müteahhide Yazılı Bildirim ve Süre Verilmesi Gerekir mi?
Müteahhide yazılı bildirim yapılması, eksiklerin listesini ve karşı tarafa hangi giderim imkanının tanındığını gösterebilir. Uygulanacak kanuna, talep türüne ve aciliyet durumuna göre bildirim ve ek süre koşulları farklılaşabilir. Telefonla sürekli aramak bu kayıtların yerini her zaman tutmaz.
Seçilen hak onarımsa onarımın kapsamı ve gereken süre belirlenmelidir. “Bir hafta içinde her şey yapılmazsa bütün evi yeniletirim” gibi ölçüsüz bir tutum yerine her işin niteliği dikkate alınmalıdır. Karşı tarafın inceleme ve giderim teklifleri de kayıt altında tutulmalıdır.
Tamir Masrafının Tahsili İçin Fatura Yeterli mi?
Tamir masrafının tahsili için her durumda yalnız fatura yeterli değildir. Yükleniciden konut alan tüketici de, kendi sözleşmesindeki yükümlülükler için masrafı yükleniciye ait olmak üzere işi tamamlatmaya izin verilmesini isteyebilir. Bu imkan yalnız arsa sahiplerine özgü değildir. Hangi işin sözleşmede üstlenildiği ve başvuranın hukuki konumu belirlenmelidir. Ayıplı satış ve eser ilişkilerindeki seçimlik haklar ise kendi koşullarıyla değerlendirilir.
İşe başlamadan önce yalnız fiyatı değil, talebin hukuki dayanağını da netleştirin. Gerekli izin veya başvuru sürecini atlamak, sonradan “Bu işe gerek yoktu” ya da “Bana giderim imkanı verilmedi” savunmasıyla karşılaşmanıza yol açabilir. Acil durumlar ayrıca ele alınmalıdır.
Tamir Öncesinde Hangi Deliller Saklanmalı?
Tarihli fotoğraf ve video, teknik servis raporu, sözleşme eki şartname ve önceki yazışmalar önemlidir. Kusur onarımla kaybolacaksa mahkemeden delil tespiti istenmesi değerlendirilebilir. Bilirkişi incelemesinin neyi tespit edeceği açık olmalıdır.
Teklif ve faturada imalatın yeri, işçilik, malzeme ve miktarların ayrılması yararlıdır. Mevcut kusuru gidermekle evi daha üst sınıf malzemeyle yenilemek aynı gider değildir. Makul gider, gereklilik ve kusurla bağlantı ayrıca incelenir.
Acil Su Kaçağı veya Güvenlik Sorununda Beklemeli miyim?
Can güvenliğini veya zararın büyümesini ilgilendiren olaylarda gerekli müdahale geciktirilmemelidir. Mümkünse müdahale öncesi görüntü ve servis tespiti alın; karşı tarafa haber verin ve yapılan zorunlu işi belgeleyin. Sırf delil saklamak için tehlikenin sürmesine izin verilmez.
Bununla birlikte acil bir tesisat onarımı, bütün banyoyu farklı malzemeyle yenilemenin bedelini otomatik olarak haklı kılmaz. Zorunlu giderlerle tercih edilen ek işleri ayırmak gerekir. Sigortadan ödeme alınmışsa aynı zarar için ikinci kez tahsil yapılmamalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Eksikleri teslim tutanağına yazmadım. Bütün haklarım biter mi?
İşin niteliği, uygulanacak kanun ve belgenin içeriği incelenir. Tek başına bütün taleplerin sona erdiği söylenemez.
Müteahhit eksikleri gidermiyor, yalnız faturayla bütün masrafı isteyebilir miyim?
Fatura önemli delildir; ancak sorumluluk, gereklilik ve bedelin uygunluğu da araştırılır.
Usta değişmiş, firma ilgilenmiyor. Borç ortadan kalkar mı?
İşi üstlenen tarafın sözleşmesel konumu incelenir. Personel veya alt yüklenici değişikliği her durumda borcu sona erdirmez.
Daha kaliteli malzemeyle yenileyip bedelini isteyebilir miyim?
İyileştirme tercihiyle kusuru gidermenin zorunlu maliyeti ayrılmalıdır. Her ek bedel karşı tarafa yüklenmez.
Delil tespiti dava yerine geçer mi?
Delili korumaya yönelik işlemle alacağın hüküm altına alınması farklıdır. Gerekli esas başvuru ayrıca değerlendirilir.
Sadece onarım mı isteyebilirim?
Uygulanacak hukuka ve soruna göre başka seçimlik haklar veya zarar talepleri de gündeme gelebilir.
Yasal dayanak: Türk Borçlar Kanunu, özellikle 113. madde ve tüketici işlemleri için 6502 sayılı Kanun. Genel bilgilendirme amaçlıdır.
Taşınmaz işlemleriyle ilgili genel bilgiler için gayrimenkul hukuku sayfamızı inceleyebilirsiniz.
