Yeni Airbnb Yasası

Geçtiğimiz yıllarda ülkemizin özellikle tatil beldelerinde konutların turizm amaçlı olarak günlük ya da haftalık kiraya verilmesi oldukça yaygın hale gelmiştir. Ancak bu evlerin kiralanması ile yaşanan çeşitli sorunlar ve bu konuda yasal bir düzenleme bulunmaması nedenleriyle geçtiğimiz günlerde bu kısa dönem kiralamaların statüsünü belirlemek amacıyla TBMM yeni bir düzenleme kabul edilerek, yasalaşmış ve buna ilişkin yönetmelik yayınlanmıştır.

Bu yeni düzenlemeler, genellikle Airbnb uygulaması aracılığıyla yapılan kısa süreli turizm amaçlı kiralamalara odaklanmaktadır ve bu sebeple uygulamada halk arasında “Airbnb Kanunu” olarak anılmaktadır.

Kanun kapsamında turizm amaçlı kiralama, ‘konutların kullanıcılara en fazla yüz gün süreyle her türlü amaçla kiralanması’ olarak tanımlanmıştır. Bu kiralama faaliyetine ilişkin genel esaslar, izin belgesi alınması gereken durumlar, izin belgesi alınmasının şartları ve bu şartlara uyulmazsa uygulanacak idari yaptırımlar detaylı bir şekilde belirtilmiştir.

Özellikle, tek seferde yüz günden fazla süreli yapılan kiralamaların Kanun kapsamı dışında olduğu vurgulanmış, ancak bu durumda dört defadan fazla kiraya verenlere ciddi idari para cezaları uygulanacağı belirtilmiştir.

Turizm Konutu Belgesi Kimden Alınır?

Yasaya göre turizm belgesini yalnızca Kültür ve Turizm Bakanlığı veriyor. Başvuru ise sadece e-Devlet üzerinden yapılabiliyor, fiziksel başvuru kabul edilmiyor.

Turizm Konutu Belgesi Almak İçin Gerekenler Nedir?

• Binalarda; binadaki tüm tapu sahiplerinin oy birliği ile onayı
• Sitelerde; yine yalnızca kiralama yapılacak dairenin bulunduğu binadaki maliklerin oy birliği ile onayı

İzin belgesi başvurusu yapılırken; turizm amaçlı kiralama faaliyeti yürütülmesinin uygun görüldüğüne ilişkin tüm kat maliklerinin oy birliği ile karar vermesi ve bu kararın Bakanlık veya Bakanlık tarafından yetkilendirilen valiliğe başvuru yapılırken ibraz edilmesi gerekmektedir. İlgili konutun birçok binadan oluşan bir sitenin içerisinde yer alması durumunda yalnızca konutun bulunduğu binanın tüm kat maliklerinin olurunun alınması gerekmektedir. Alınacak izin belgesi site yönetimine de sunulmaldır. Söz konusu maddenin istisnası olarak 23/6/1965 tarihli ve 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununun 28 inci maddesi uyarınca düzenlenen yönetim planında kısa süreli kiralama faaliyetine izin verildiğine dair hüküm bulunan; resepsiyon, güvenlik ve günlük temizlik servisi mekânlarının bulunduğu; sağlık hizmetleri, kuru temizleme, çamaşırhane, taşıma, yemek ve alışveriş servisi hizmetleri ile spor salonu ve yüzme havuzu gibi hizmetlerin verilebildiği birden fazla bağımsız bölümü ihtiva eden yüksek nitelikli konutlara, tüm kat maliklerinin onayı aranmaksızın izin belgesi verileceği düzenlenmiştir.

• • Tapu sahibinin Kültür ve Turizm Bakanlığı’na başvurusu(başvuruyu sadece tapu sahibi yapabilir)

Airbnb Kanunu aynı zamanda, turizm amaçlı konutların kullanıcı veya kiracı tarafından kendi adına üçüncü kişilere kiralanmasını yasaklamış, ancak yüksek nitelikli konutlarda konut işletmesi eliyle yapılan kiralama faaliyetlerinin bu kısıtlamadan muaf olabileceği belirtilmiştir. Tüzel kişi kiracılar da kendi personeline konutu kullandırabilecektir

• Müstakil ev ve villa tapu sahipleri için; komşu tapu maliklerinin onayına gerek olmadan direkt Kültür ve Turizm Bakanlığı’na başvurusu

Belgenin alınmasının ardından Bakanlık tarafından belirlenen plaketin konutun girişine asılması zorunluluğu getirilmiştir

Turizm Konutu Belgesi (Yeni Airbnb Yasası) Cezası Nelerdir?

Airbnb Kanunu’nda izinsiz kiralama faaliyetinin tespit edilmesi halinde uygulanacak idari yaptırımlar sayılmıştır.

• İzin belgesi olmaksızın kiralama yapılan her bir konut için yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır ve izin belgesi alarak faaliyette bulunabilmesi için on beş gün süre verilir.
• Süre sonunda izinsiz faaliyete devam edenlere bu sefer beş yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır ve izin belgesi alarak faaliyette bulunabilmesi için bir kez daha on beş gün süre verilir.
• Verilen ikinci on beş günlük sürenin sonunda hala izinsiz faaliyetlerine devam edenler hakkında bir milyon Türk lirası idari para cezası uygulanır.
• İzin belgesi olmaksızın kiralama yapılmasına aracılık edenler hakkında, her bir sözleşme için yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır.
• Yukarıda açıklanan kiralananı kiralama amacı (mesken ya da turizm amacı) dışında bir şekilde üçüncü kişilere kiraya veren kiracılar hakkında her bir sözleşme için yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır. Bu durumda mesken olan konut turizm amaçlı; turizm amaçlı olan konut mesken amaçlı üçüncü kişilere kullandırılırsa kiracı söz konusu cezaya çarptırılır.
• İzinsiz kullanıma ilişkin idari yaptırım gerektiren faaliyetlerin elektronik ticaretine ve tanıtımına imkân sağlayan ve Bakanlık tarafından yapılan uyarıya rağmen yirmi dört saat içinde içeriği kaldırmayan kişiler hakkında her bir konut için yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır ve ilgili paylaşım hakkında erişimin engellenmesine karar verilir.

Ayrıca turizm amaçlı konut kiralamaya ilişkin izin alma sürecinde de bir takım şartlar ve idari yaptırımlar düzenlenmiştir:

• İzin belgesi için başvuru yapıldığında ve sonrasında Bakanlıkça istenen belgelerin otuz gün içerisinde gönderilmemesi, eksik gönderilmesi, yanıltıcı bilgi veya belge verilmesi; ek olarak turizm payının ödenmesine ilişkin belgenin Bakanlıkça belirlenen süre içerisinde ibraz edilmemesi durumunda elli bin Türk lirası idari para cezası uygulanır.
• Kiraya verenin miras dışında başka bir sebeple değiştiği zaman değişikliğin tescilinden itibaren otuz gün içerisinde bildirilmemesi durumunda elli bin Türk lirası idari para cezası uygulanır. Söz konu otuz günlük sürenin bitimini takiben otuz gün içerisinde halen başvuru yapılmamışsa izin belgesinin iptaline karar verilir.
• Tanıtım faaliyetleriyle kullanıcının yanıltılması veya taahhüt edilen koşulların sağlanmaması veya turizm amaçlı kiralama yapılan konutun sözleşmede belirtilen süreden daha kısa süreyle kullanıcıya tahsis edilmesi veya sözleşmeye uygun olarak kullanıcıya teslim edilmemesi hallerinde yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır.
• Konutun sözleşmeye uygun olarak kullanıcıya teslim edilmemesi halinde yüz bin Türk Lirası cezaya ek olarak; kullanıcıya ödemenin iadesinin yapılması için on beş günlük süre verilir. Bu süre içinde iade yapılmazsa iki yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır.
• Bakanlıkça düzenlenen plaketin konutların girişine asılmaması halinde yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır ve asılması için on beş gün süre tanınır. Bu sürenin sonunda plaket hala takılmazsa beş yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır.
• Konutun izin belgesi verilmesine esas nitelikleri taşımadığının tespit edilmesi durumunda yüz bin Türk lirası idari para cezası uygulanır ve aykırılıkların giderilmesi için on beş gün süre verilir. Bu süre sonunda aykırılıkların giderilmediğinin tespit edilmesi halinde izin belgesinin iptaline karar verilir.
• Bu noktada izin belgesinin iptalinin söz konusu olduğu hallerde; izin belgesi iptal edilen konutların kullanıcılarının hakları sözleşme süresi sonuna kadar devam edecektir.

Sonuç olarak, Airbnb Kanunu, turizm amaçlı konut kiralama faaliyetlerini düzenleyerek hem konut sahiplerini hem de kiracıları korumayı amaçlamaktadır. Bu düzenlemeler, izin alınması, belirli şartlara uyulması ve izin belgesi sahiplerinin sorumluluklarına odaklanarak sektörde daha düzenli bir yapı oluşturmayı hedeflemektedir.